Gekke Henkie

 

Er zijn weinig mensen die hem niet kennen. Nou ja, kennen….. ze weten wie het is. Henkie is een opvallende schuifelaar en dat in de letterlijke zin van het woord. Hij draagt orthopedische schoenen die puur gemaakt zijn op functionaliteit. Glimmend zwart, de rechter met een veel dikkere zool dan de linker. Dat kan je goed zien want zijn broek is altijd te kort. Zijn lichtgekleurde regenjas ook en daardoor kan je ook zijn linkerhand goed zien. Verkrampt met vingers die in een rare hoek staan. Hij loopt krom met zijn hoofd naar beneden gebogen. Nou ja, lopen….. hij zet zijn linkerbeen een stukje naar voren en trekt dan zijn rechterbeen bij. Dat schiet niet op maar dat maakt niets uit. Hij heeft alle tijd.

Elke dag maakt hij zijn wandeling naar het grote kruispunt en elke dag is dat een hele onderneming. Hij passeert tijdens zijn tocht vele zijstraten die allemaal een stoeprand hebben. Daar moet Henkie van af en weer op en dat gaat niet zonder slag of stoot. Hij schuifelt met hele kleine stapjes naar voren tot de neus van zijn linker schoen op de rand staat. In het ravijn daar beneden ligt de zebra en met een schokkerig hupje, zwaaiend met zijn rechterarm, wipt hij naar beneden. Dit zijn ook de momenten dat je de vreemdelingen herkent. Nietsvermoedend wachten ze met de auto tot Henkie de sprong heeft gewaagd en aan de oversteek begint. En ja, dat duurt even. Het is zelfs voorgekomen dat passagiers uit de auto stappen om Henkie te helpen. Dat is dom omdat Henkie het heerlijk vindt om te kletsen en als hij dat doet, verzet hij geen stap meer. Praten en lopen gaan bij Henkie niet samen. Aan het gesprek heb je trouwens ook niet veel. Hij kraait met zijn hoge stemmetje en scheve mond de enige tekst die hij kent. “Jaahaa, hiiii, hiiii,” en meer heeft niemand ooit gehoord.
Ook niet in die kerstnachtdienst die voor de radio zou worden uitgezonden. Voor de dienst, tijdens het zingen van ‘Stille nacht, heilige nacht’ als microfoontest, was Henkie duidelijk te horen. “Jaahaa, hiiii, hiiii kraaide hij boven alles uit. Goede raad was duur maar Henkie is voor het zingen de kerk uitgezet. Dat is nog een hele rel geworden. Hoe haalt de kerkenraad het in haar hoofd om deze simpele ziel God’s genade te ontzeggen?

Tijdens zijn tocht naar het grote kruispunt komt hij langs de visboer die met zijn platte kar op woensdag en zaterdag naast het kantoor van de bank staat. Hoe en wanneer het ontstaan is weet niemand meer. Zelfs de visboer niet maar feit is dat Henkie daar stopt en van de visboer een gedraaid sjekkie krijgt. Die rookt hij op tot hij zijn vingers brand om dan met een welgemeend “Jaahaa, hiiii, hiiii” verder te gaan. Op de terugweg krijgt hij niets. Hij heeft wat met roken. Elke peuk die op straat ligt wordt opgeraapt. Dat kost moeite. Omvallen is niet denkbeeldig.  De peuken verdwijnen in de zakken van zijn jas.

Op het kruispunt heeft hij zijn vaste plek. Staande voor het hoekraam van de juwelier, knikt hij vriendelijk naar elke voorbijganger en de meeste mensen groeten terug. Waarom ook niet? Het is een kleine moeite en Henkie heeft er plezier van. De jeugd mag hem wel eens plagen. “Henkie, hoe laat is het?” vragen ze dan. Met zijn goede hand knoopt hij met moeite zijn jas los en vist dan ergens een groot zilveren zakhorloge vandaan die met een ketting vast zit aan zijn overhemd. Hij klapt het deksel open en met een grote scheve glimlach en een “Jaahaa, hiiii, hiiii” laat hij de tijd zien. Het weer opbergen kost de nodige moeite. Op een tweede verzoek van de jeugd gaat hij niet in. Hij is gekke Henkie niet.

Wonderlijk maar mooi is het dat Henkie gewoon bij het straatbeeld hoort. Niemand helpt hem oversteken, niemand knoopt een praatje aan maar ze houden wel een oogje op hem. De herenmodezaak heeft hem kortgeleden, toen het zo waterkoud was, zelfs een muts opgezet en een sjaal omgedaan. Gratis en voor niks.

Het gonst van de geruchten. Henkie wordt gemist. De visboer had het sjekkie al klaar liggen maar hij is niet op komen dagen. Misschien is het te koud. Het vriest immers al drie dagen en hier en daar is het verraderlijk glad.
Langzaam worden de geruchten feiten. Henkie is in het steegje van zijn huis uitgegleden en lelijk terechtgekomen. Hij heeft daar een paar uur in de vrieskou gelegen voor zijn oude moeder hem vond. In het ziekenhuis konden ze niet veel meer voor hem doen.

Natuurlijk, het leven gaat door. De visboer verkoopt nog steeds vis. De juwelier op de grote kruising heeft de etalage van het hoekraam eindelijk mooi in kunnen richten. De mensen hoeven niet meer om Henkie heen te lopen en te groeten. Vreemdelingen kunnen bij de zebra’s vlot doorrijden. Toch wordt Henkie gemist met een weemoedigheid waarvan niemand gedacht had deze ooit te ervaren.

Wie de opdrachtgever is en wie het betaalt heeft weet niemand. Van de ene op de andere dag staat er, naast het kantoor van de bank, bij de viskar,  een vierkante stenen sokkel met daar een bronzen beeldje op van Henkie zoals iedereen hem kende. Orthopedisch verantwoorde schoenen, te korte broek en jas, verkrampte arm, krom en het hoofd naar beneden gebogen. Geen peuk. Slechte gewoonten moet je niet etaleren.

 

© peter gortworst / dec. 2016

foto http://www.omroepzeeland.nl

 

Geplaatst in korte verhalen | Tags: , , , , , , , , | 6 reacties

Kerstverhaal

Ik vind schrijfopdrachten niet leuk. Er zit iets in van ‘moeten’  en dat spoort niet met de levensfase waarin ik nu zit. Die zou je bijna een anarchistische fase kunnen noemen. Vroeger moest er van alles maar nu moet er nog heel weinig, vind ik. Als er nu iemand is die zegt dat er iets moet, ga ik vragen waarom. En wonder o wonder, vaak blijkt dat er van die noodzaak tot moeten weinig over blijft.   Ik kan wel zeggen dat het prettig leeft.

Een schrijfopdracht is dus iets wat met moeten te maken heeft en dat wringt. Het liefst schrijf ik als de inspiratie, de tijd, de gelegenheid of de zin er is en natuurlijk is het ook handig als er iets is waarover ik kan schrijven. Misschien is het wel goed voor mijn ontwikkeling als schrijver om buiten mijn comfortzone te gaan en mij te wagen aan een onderwerp met een tijdslimiet. Misschien komen er onverwachte talenten boven drijven en misschien treed ik wel buiten mijzelf. Lijkt mij wel een mooi en niet alledaags gezicht: zo’n mannetje voor zijn computer die, typend met twee vingers, een verhaaltje schrijft maar nee, ik pas. Ik ga niet in opdracht schrijven en al helemaal niet als ik zelf de opdrachtgever ben.

Hoe kon ik zo dom zijn om te beslissen dat er dit jaar een kerstverhaal moest komen? Ik schat dat er al twee eeuwen lang door tienduizenden schrijvers kerstverhalen geschreven worden. Alles wat een normaal mens verzinnen kan is al geschreven: een slecht geplande reis naar Bethlehem door een jong stel waarbij zij ook nog eens in verwachting is, diepe gedachten van een os, een ezel of, en hoe verzin je het, een kerstboom, de handel en wandel van een onontwikkelde herder die zichzelf plotseling in een stal vindt, in lompen gehulde en dus arme kindertjes die, met of zonder zwavelstokjes, doodvriezen, ingesneeuwde mensen die kerst vieren met droge beschuiten en ijskoud water, uit het zicht verdwenen gezins- of familieleden die uitgerekend op kerstavond op de stoep staan tot ruimtereizigers die de overblijfselen vinden van wat eens de ster van Bethlehem zou zijn. Verzin het en het is al eens geschreven.

En nu vindt deze sukkelaar dat hij een kerstverhaal moet schrijven. Waarom? Voor wie? Worden er überhaupt nog wel kerstverhalen gelezen? Toen ik jong en onbedorven was werd dat wel gedaan. Op de diverse verenigingen en natuurlijk thuis. Stichtelijke verhalen die ingebed waren in een religieus soort kerstviering waarbij niet het ‘amen’ het slot was maar het kerstdiner. Niet echt een ongedwongen feest. Er moest veel en er mocht weinig. Het moest natuurlijk gezellig zijn, van het eten moest je genieten want er was geld en veel tijd in gestoken, het ‘hoe hoort het’ was belangrijk en uiteraard zat je daar in je beste zondagse kleren.

Een kerstverhaal. In wezen is er maar één echt kerstverhaal en dat staat in de bijbel. Nee, van mij hoeft je het niet te geloven. Het is, historisch gezien, een onmogelijk verhaal. Maar wel één van de verhalen die diepe sporen hebben getrokken in de geschiedenis. Meer dan de schrijvers waarschijnlijk ooit voor mogelijk hadden gehouden en misschien wel meer dan hen lief was. Het is één van die verhalen die bepalend was en weer kan zijn voor onze huidige maatschappij. Je hoeft daarvoor niet diep gelovig te zijn of de grootste atheïst. Een gezond verstand en wat medemenselijkheid is voldoende. Want stel dat meneer Erdogan besluit om de ‘afspraken’ niet meer na te komen en de stroom vluchtelingen weer op gang komt. Dan hoop ik dat we de boer zijn die de stal ter beschikking stelt en dat er in de herberg wél plaats is voor al die Jozeffen en Maria’s.

Van mij dus geen zoete verhalen die de kerstsfeer zo gevoelig kunnen raken. De echte verhalen zijn al indrukwekkend genoeg.

© peter gortworst / nov. 2016

Geplaatst in oprispingen | Tags: , , , , , , , , | 5 reacties

Lief beestje

Hun gezamenlijke hobby, misschien zou je het ook een passie kunnen noemen, heeft ze, toevalligerwijs, even samengebracht. Dirk zit al een tijdje op de boomstam te wachten op de havik die in het bos broedt. Als je het weet kan je het nest tussen de bomen door zien. Dirk zit er niet om te zien hoe een havik er uit ziet maar om te zien of ze er nog wel zijn. Er bestaan nu eenmaal idioten die met de meest idiote redenen menen dat een roofvogel geen reden van bestaan heeft. Het zal niet het eerste nest zijn dat uitgemoord wordt.

Achter hem klinkt geritsel. Als hij zich omdraait ziet hij een andere vogelaar omzichtig naderbij komen.
“Heb je ze al gezien?” fluistert hij.
Dirk schud zijn hoofd en schuift een stukje op om de ander ook een plaatsje op de stam te geven.
“Ik ben Willem,” zegt de ander, “Zit je hier al lang?”
“Kwartiertje en nog niets gezien.”
“Vorige week zaten ze er nog. We moeten maar even geduld hebben.”

Als twee mensen met een gelijke liefhebberij elkaar treffen is er altijd genoeg stof voor een mooi gesprek. Bij Dirk en Willem is dat niet anders. Ze hebben zelfs overeenkomsten. Zo ontdekken ze van elkaar dat ze, al hebben ze in hun leven al duizenden koolmezen, mussen of merels gezien, ze nog elke keer genieten van al die dagelijkse vogels. Geen haar op hun hoofd die er aan denkt om met vliegende vaart naar een onmogelijke plaats in Nederland te jagen omdat daar een zeldzaam vogeltje is gespot. Natuurlijk kennen ze het verhaal van de zeldzame bruine lijster die in Beijnum door een kat is gevangen. Jammer voor de lijster maar voor de soortenjagers voelen ze weinig medelijden.
“Denk je als bruine lijster in een vriendelijk en gastvrij land terecht te komen.” zegt Willem.
“Ha, ja, het is vast een vies politiek spelletje,” grapt Dirk.

Het gesprek gaat een wat filosofische kant op en als Willem vraagt welke vogel hij zou willen zijn, moet Dirk even nadenken. Vogel is vliegen is vrijheid. Een albatros komt voorbij maar ook een condor en een noordse stern tot de meest voor de hand liggende vogel in beeld komt.
“Ik denk een gierzwaluw. De enige keer dat zijn pootjes vaste grond onder de voeten hebben is tijdens het broeden en voeren van de jongen. Verder ben je alleen maar in de lucht. Lijkt mij wel mooi.”
Willem knikt nadenkend. “Ja, daar zit wat in. Dat zou best wel eens het ultieme vrijheidsgevoel kunnen geven.”
“En jij?” vraagt Dirk.
Willem grijnst even. “Ik wil geen vogel zijn. Ik wil een lieveheersbeestje zijn.”
“Hè?”
“Luister. Mensen hebben niet veel op met insecten. Vliegen zijn vies want die hebben misschien net op een hondendrol gezeten, muggen zijn je grootse vrienden als je wakker wil blijven, voor vlooien schamen we ons, vlinders zijn oké maar hun rupsen beslist niet en over spinnen en kakkerlakken zullen we het maar helemaal niet hebben. Toch is er één insect wat niet doodgemept wordt, wat we lief vinden en waar we met vertedering naar kijken. Dat is het lieveheersbeestje. Voor mij de allerbeste ambassadeur van het hele insectenrijk. En wie wil nu niet lief gevonden worden?”
Dirk wil net wat zeggen als plotseling tussen de bomen door, de havik naar het nest vliegt.
“Mooi hè?” zeggen ze samen.

Ze staan op en lopen het bos uit. Het afscheid is kort. Dat ze elkaar weer zien is zeer waarschijnlijk.

Het is weekend. Dirk zit op een terrasje en als hij een slok koffie neemt ziet hij over de rand van het kopje de mooie vrouw zitten. Ze zit twee tafeltjes verder en ze kijkt, met een leesbrilletje naar haar hand. Langzaam en met gracieuze bewegingen draait ze haar vingers naar beneden. Ze draait haar pols zo dat de vingers naar haar wijzen en traag draait ze door tot haar vingers naar boven wijzen en zij naar de binnenkant van haar hand kijkt. Dan staat ze op en loopt naar de plantenbak voor aan het terras. Ze buigt een beetje voorover en voorzichtig houdt ze haar hand bij het groen. Na even wachten komt ze weer overeind en loopt terug naar haar tafeltje. Ze ziet Dirk met een glimlach op zijn gezicht naar haar kijken.
“Lieveheersbeestje,” zegt ze.
“Willem,” zegt Dirk.
“Nee, dat was een lieveheersbeestje.”
“Ja, en die heet Willem.”

Stil en met de ogen een beetje toegeknepen kijkt ze naar hem. Ze wil wat zeggen maar bedenkt zich. Dan haalt ze haar schouders op, gaat zitten en draait haar stoel met de rug naar hem toe. Alle Dirken die krijsend hoog boven dit oude stadje cirkelen, ziet ze niet. Toch jammer.

© peter gortworst / nov 2016

foto: nl.dreamstime.com 

Geplaatst in korte verhalen | Tags: , , , , , , , , , , | 2 reacties

A silent goodbye

Ik ben vanmorgen in de war. Mijn haar ook maar dat komt door de wind. Haren zijn met een kammetje weer netjes te krijgen maar met emoties en gedachten lukt dat niet. Soms moet daar wat tijd overheen gaan of een nieuwe frisse wind en een andere keer moet daar eens goed over nagedacht worden.

Hoe ouder je wordt hoe meer je van het leven leert en hoe minder je er soms van begrijpt. Gedurende je hele leven zijn er mensen om je heen die komen en gaan. Ze komen omdat het je schoolkameraden zijn, omdat het familie is van je partner, in hetzelfde bedrijf werken als waar jij je dagelijks brood verdient, ze ook lid zijn van dezelfde vereniging of kerk, het nieuwe buren zijn of je hebt ze leren kennen als klanten. En net zo makkelijk verdwijnen ze weer. Wegen die uit elkaar gaan lopen, scheidingen, ander werk, verhuizingen en natuurlijk die eeuwige dood.

Mensen die je hele leven bij je blijven als partner, vriend of vriendin zijn zeldzaam en dienen daarom op waarde geschat te worden.

We leven in een tijdperk van ongekende mogelijkheden. Het contact tussen mensen onderling is, zeker vergeleken met vroeger (Hoor! Opa spreekt!), ongekend makkelijk geworden. Mensen uit een ver verleden duiken plotseling op via sites als Facebook en mijn ervaring leert dat er met de eerste ‘o, wat leuk-opwelling’ beter even niets gedaan kan worden. Vaak blijkt dat het contact in het verleden het enige gemeenschappelijke is omdat het leven mij en de ander gevormd heeft en er weinig tot niets gemeenschappelijks is overgebleven. Maar een enkele keer bloeit er in het dorre landschap van het verleden iets op met beloften voor de toekomst. Er blijkt nog leven te zitten in het ogenschijnlijke dode hout en dat is mooi.

Eén van die hernieuwde contacten is met een oude schoolvriend. We zaten naast elkaar en spendeerden ook buiten schooltijd enige tijd samen. We verloren elkaar uit het oog en vonden elkaar na zo’n 40 jaar weer terug. Het contact was summier maar de afspraak om bij hem langs te gaan als ik mijn geboortegrond weer ga bezoeken, staat.

Het zal er niet meer van komen. Vanmorgen las ik het bericht dat hij gekozen heeft voor de dood.

En daarom ben ik in de war. Ik had zo graag zijn levensverhaal gehoord en het mijne vertelt. Herinneringen opgehaald en nieuwe gemaakt. Ik ben verdrietig en geschokt. Voel spijt en diep respect en met de, zo langzamerhand geleerde gelatenheid onderga ik deze nieuwe wending in het leven.

 

And the saddest thing
Under the sun above
Is to say goodbye
To the ones you love

All the things that I have known
Became my life, my very own
But before you know you say goodbye
Oh, good time, goodbye
It’s time to cry
But I will not weep nor make a scene
Just say ‘thank you life, for having been’

And the hardest thing
Under the sun above
Is to say goodbye
To the ones you love
No, I will not weep nor make a scene
I’m gonna say ‘thank you life, for having been’

And the loudest cry
Under the sun above
Is a silent goodbye
From the ones you love

© peter gortworst / nov. 2016

Geplaatst in oprispingen | Tags: , , , , , | 8 reacties

Wijze Wendy

Het bankje dat de gemeente heeft geplaatst is van gerecycled plastic en hufterproof. Als je er op gaat zitten heb je een riant uitzicht over het doodlopende straatje. Er staan zeven huizen keurig op een rij. Ooit door de gemeente optimistisch genummerd van 1 tot en met 13 maar de kans dat de huizen met de nummers 2 tot en met 14 ooit gebouwd zullen worden is uiterst klein. Daartoe zou het in onbruik geraakte kanaal verlegd moeten worden en dat “kost te duur” zoals Wendy van nummer 3 zo mooi fout kan zeggen.

Toen de huizen gebouwd werden kreeg elk huis een tuintje van 2 meter voor de deur. Voor de tuintjes lag een trottoir van drie stoeptegels breed en dan een groenstrook van ongeveer vijf meter. Omdat het maaiplan van de gemeente niet werkte of de taakopdracht van de afdeling Groen niet begrepen werd, was de groenstrook meestal een biologisch zeer verantwoorde woestenij maar vaker een doorn in het oog van de bewoners.

Hoe gaat dat met plannen die ontstaan? Iemand komt met een idee, een ander haakt daar op in, er wordt gepraat, de tijd gaat er overheen, het wordt opnieuw aangekaart en gaandeweg wordt het idee een plan waar iets mee gedaan moet worden. Hier is het niet anders gegaan. Alle bewoners willen van de groenstrook af door het stuk grond van de gemeente te kopen teneinde het bij hun eigen tuin te voegen. In grote saamhorigheid worden twee bewoners aangewezen om de plannen uit te werken en bij de gemeente aan te kloppen.

Het blijkt een gevalletje van lange adem te worden. Er wordt gewacht op antwoorden, op rapporten van de nutsvoorzieningen, op beslissingen van de gemeenteraad, op vragen die gesteld zijn aan de notaris en het kadaster. Voortdurend worden de bewoners bij elkaar geroepen om de nieuwste ontwikkelingen te bespreken. Toch is er niemand die klaagt of het bijltje er bij neer wenst te gooien. Iedereen snapt het algemene belang en dat stralen ze zo duidelijk uit dat zelfs de politieke vereniging Ons Volk lovend spreekt over ’luisteren naar onze inwoners’  en ‘politiek van onderuit’. Dat de komende gemeenteraadsverkiezingen daar enig debet aan hebben is natuurlijk klinkklare onzin.

De kogel is door de kerk. De grond kan aangekocht worden en nummer 5 en 1 schieten met een onderhandse lening nummer 9 voor zodat iedereen mee kan doen. De gemeente haalt de stoeptegels weg, graaft de groenstrook af en stort deze weer vol met zwarte grond. Het kadaster plaats de piketpaaltjes en dan is het aan de nieuwe eigenaren om te doen wat zij van plan zijn. Met groot enthousiasme helpt iedereen iedereen. Voortdurend wordt er gespit en gepoot. Koffie vloeit rijkelijk, ovens bakken, bbq’s roken en goede adviezen over groei en snoei worden breed gedeeld.

Groot is de verbazing en de verontwaardiging als nummer 7 op een zonnige zaterdagmorgen houten palen de grond in slaat en er schuttingdelen van twee meter hoog tussen zet. Het mooie en weidse uitzicht over zeven keurige tuinen wordt wreed onderbroken door groenbruine bouwmarktschermen. Nee, daar hadden ze het onderling niet over gehad en ja, natuurlijk is het zijn eigen grond en mag hij daarmee doen wat hij wil maar fraai is het niet.

Wendy heeft er wel een mening over: “Het algemene belang zou het uiteindelijke doel moeten zijn. Helaas is dat voor veel mensen niet meer zo. Voor hen is dat belang de kruiwagen om hun eigen belang daar weer boven te stellen. Hier in de straat ervaren wij dat als bedrog maar laten we eens eerlijk zijn: in de gewone maatschappij is het algemene belang al heel vaak  geen doel op zichzelf meer. Het individualistische ‘wat zit er voor mij in’ en ‘hoe wordt ik hier beter van’ wordt, vaker dan mij lief is, daarboven gesteld en is zelfs leidraad geworden”.

Ik zit op het bankje van de gemeente en kijk naar de tuinen. Mooie tuinen die onderbroken zijn door een puist van ‘mijn grond’. Een symbool en een splijtzwam die de huidige maatschappij zo treffend weergeeft. Mooi gezegd, wijze Wendy.

©peter gortworst / nov 2016

foto: http://www.thewoodshop.nl

Geplaatst in korte verhalen | Tags: , , , , , , , , | 4 reacties

Inspiratie ?

Het is bekend dat de weg van grote schrijvers niet altijd over rozen gaat. Het zal u niet verbazen dat de wegen van alle (semi)amateurschrijvers dat ook niet doen. Mijn hoofd zit vol inspiratie maar ik krijg van al die inspiratiedingen geen letter op papier.

Zo is er in deze dagen genoeg aan mooie teksten te schrijven over de dood maar het kan ook te veel worden. Ik heb over doden geschreven, op één dag een echt requiem gezongen en een ander aangehoord, een dame gesproken die onlangs weduwe is geworden en blogs gelezen die met tedere liefde beschrijven hoe nabestaanden bezig zijn met de verwerking van verdriet over gestorven gezinsleden. Dat alles was voorlopig even genoeg ‘dood’. Die inspiratie moet dus maar even bewaard worden voor een andere keer.

Het dagelijkse nieuws geeft ook genoeg redenen om in de vorm van een oprisping van alles te schrijven en tegelijkertijd dringt zich de relevantie van het wereldnieuws zich aan mij op. Hoe de strijd zich in Syrië zich ontwikkeld, wie de nieuwe president van Amerika wordt of hoeveel zetels de PvdA na de verkiezingen nog heeft is misschien wel belangrijk maar het haalt het niet bij de zorgen die de bakker heeft over de bereikbaarheid van zijn winkel als ze de straat gaan openbreken voor de aanleg van een nieuw riool. De student die voor het tentamen staat, de vraag van ouders welke school voor hun kind het beste is, de werknemer van een bedrijf dat op omvallen staat, de zorgen en twijfel van kinderen waarvan de moeder in een verzorgingshuis zit, hebben, terecht, even geen boodschap aan al dat grote wereldnieuws. Het nieuws waar zij op zitten te wachten wordt geschaard onder ‘klein nieuws’ of helemaal geen nieuws. Dat maakt het schrijven daarover dus lastig. Je wilt schrijven met betrokkenheid en het gevaar wereldvreemd te worden door over grote wereldproblemen te filosoferen is levensgroot.

Anekdotes zijn er genoeg maar zo’n ding alleen is dat niet. Ik kan dan net zo makkelijk een goede grap vertellen. Ze volstaan als illustratie of aanleiding van een verhaal maar het verhaal zelf moet het doen. Het moet wel ergens over gaan. De lezer even tot nadenken stemmen of op het verkeerde been zetten is wel het minste wat ik met een verhaal graag wil bereiken. Het vervelende is dat het leggen van de link tussen anekdote en verhaal er even niet is. Hier dus geen te veel maar een gebrek aan inspiratie. Overigens is een niet onbelangrijk aspect dat ik niet alles nu gebruiken kan. Er staan in mijn bovenkamer figuurlijke kastjes met materiaal voor een boek. Of dat er ooit komt weet ik niet maar voorlopig laat ik het materiaal daarvoor nog even in die kastjes liggen.

Het jaargetijde werkt ook niet mee. Naderende kou, vallende blaadjes, korte dagen, weinig zon, veel wind en regen. Allemaal ingrediënten die niet, zoals in de lente, aanleiding geven tot sprankelende en levenslustige verhaaltjes.

Mijn notitieboekje dan maar. Ik heb het al verschillende keren doorgebladerd. Er staan genoeg ideeën in maar ik heb er nog geen verhaal bij. Vrij recent heb ik er iets in gekrabbeld en nu weet ik er absoluut geen raad mee. Geen idee waarom ik het opgeschreven heb en welke link het, met wat dan ook, heeft. Het is niet genoeg om een fatale kortsluiting in mijn bescheiden brein te veroorzaken maar een hinderlijke piekspanning is er zeker. “Gereserveerd op kont” staat er. Ik kan dan wel barsten van de inspiratie maar hier zwijgt de spreker stil en legt de schrijver zijn pen neer.

© peter gortworst / nov 2016

Geplaatst in korte verhalen | Tags: , , , , , , , | 11 reacties

Luke Kelly

Als je warme gevoelens hebt voor het Verenigd Koninkrijk, je blij wordt als de kliffen van Dover aan de horizon verschijnen, je hulpvaardige en vriendelijke mensen ontmoet die sorry zeggen als jij per ongeluk op hun voet gaat staan, die je, zeker op het platteland, vriendelijk wuivend voor laten gaan en waar je steeds met plezierige verbazing kennis neemt van alweer een gedenkplaats betreffende King Arthur, dan hoort daar ook folkmuziek bij. Er zijn nog steeds talloze goede bandjes, prima zangers en zangeressen maar op mijn leeftijd is er slechts één constante groep en dat waren de Dubliners. Een groep die vijftig jaar bestaan heeft. Velen van ons kennen de originele bandleden: Barry McKenna, Ronnie Drew, Ciarán Bourke, Luke Kelly en John Sheahan.  Van deze originele bandleden is er slechts John Sheahan nog in leven wat betekende dat de band een aardig aantal wisselingen in samenstelling heeft gehad.

Eén van de dingen die tijdens mijn bezoek aan Dublin op mijn lijstje staat, is het bezoeken van het graf van Luke Kelly. Hij was zanger/banjospeler in de groep en had een mooie en karakteristieke stem. Vroeger had iedereen een bepaalde favoriet in een groep. Je had de Beatles maar de beste, leukste, mooiste was wel Paul of John of Ringo of George. Zo had ik dat bij de Dubliners. Luke is/was mijn favoriet en het leek mij alleen daarom al mooi om zijn graf te bezoeken.

Tijdens mijn bezoek en de weken daarna heb ik mij afgevraagd wat de kracht van folk is. Waarom kan daar, wat hier niet kan. Is het verschil in cultuur de oorzaak? Men zingt daar liedjes die over en overbekend zijn maar men zingt ze met hart en ziel. Ik heb in Schotland meezingende vrouwen in het publiek tijdens het lied Caledonia in tranen zien uitbarsten. Kom daar hier eens om. Misschien is good old Johnny Jordaan wel het dichtst bij gekomen maar krijg hier maar eens een kroeg of schouwburg zo gek dat ze ‘Op de grote stille heide’ het ‘Waar de blanke top der duinen’ of ‘Aan de Amsterdamse grachten’ uit volle borst mee gaan zingen. Aan nationalisme zou het zo langzamerhand niet kunnen liggen. Daar zingt men zonder gene ballades over een stad die ze dierbaar is, een mierzoet lied over man die afscheid van geliefde moet nemen, een kind met het downsyndroom en natuurlijk over whisky en bier.

Ik houd het maar op cultuurverschil maar dat meer zingen, meer zelf muziek maken goed voor iedereen zou zijn is voor mij een feit.

Ik neem de bus naar Glasnevin Cemetery en kom aan bij een monsterlijk gietijzeren hek met een enorme poort en een hoge toren. Rechts een restaurant en een museum. Links een kerkje waar op dat moment een kist naar binnen gedragen wordt. Een gering aantal nabestaanden volgt de kist. Achter de toren strekt zich de begraafplaats uit. Weinig stenen maar meer monumenten. De ene nog groter of hoger dan de andere. Hoe vind ik daar het graf van Luke? Ik vraag om raad in het museum. Daar kan ik een plattegrond kopen en na het afrekenen vraag ik of het graf van Luke daar ook op staat. Dat is niet het geval. Luke ligt begraven op de andere begraafplaats. “De weg en de parkeerplaats oversteken en via het bruggetje komt u op de begraafplaats.”

Een begraafplaats die wij zo niet kennen. Hier geen monumenten. Hier liggen of staan gewone grafstenen. Sommigen heel eenvoudig, soms slechts een houten kruis en een enkel graf wat meer geld heeft gekost. Aandoenlijke teksten, verweerde foto’s, lantaarntjes, verregende knuffels en verdorde bloemen. Het veld is opgedeeld in een aantal vakken en tussen de vakken kan je gewoon met de auto rijden. Ik dwaal tussen de vakken rond en heb geen idee hoe ik het graf zou moeten vinden. Gelukkig loopt er een vrouw die het wel weet. Ze leidt mij terug en bij een vak houdt ze stil. Ze wijst naar een witte pilaar die iets boven de andere grafstenen uitsteekt.

Het kan niet anders. Je moet over graven lopen wil je bij het graf van Luke komen en dat voelt raar. Staand op het graf van een ander kijk ik naar de steen die het graf van Luke markeert. Geen poespas. Hier ligt een man van het volk die met passie en overtuiging, volkse liedjes zong en daar wereldberoemd mee werd. Hier ligt een man die zich totaal niet op zijn gemak had gevoeld tussen alle hotemetoten aan de andere kant van het hek. Ik weet niet of hij vooraf vertelt heeft waar hij begraven wilde worden maar hij is hier volkomen op zijn plaats. Een jongen uit het volk die niets moest hebben van sterallures ligt hier tussen het ‘gewone’ volk. Een Dubliner tussen de Dubliners. Een betere plek bestaat er niet.

Ik geniet van het moment, maak een diepe buiging als ik afscheid neem en ga op zoek naar een bak koffie. Niet in het restaurant. Die verdienen al genoeg aan alle dure doden. Een doodgewone pub zonder poespas als de O’Donoghue’s Pub lijkt mij wel passend.

© peter gortworst / okt 2016

Geplaatst in korte verhalen | Tags: , , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Wonder of duivelswerk

Er zal in de stad wel iets aan de hand zijn want het is ongekend druk. Vervelend als je maar een half uurtje nodig hebt om dat aan te schaffen wat je wilt. Overal langzaam rijdende auto’s die een parkeerplaats zoeken maar geduldig laat ik iedereen rustig voor gaan omdat ik weet dat er voor mij een parkeerplaats is.

Ik rij het voetgangersgebied in wat daar nog geen voetgangersgebied is. Dat is het pas na 100 meter. Op verstoord kijkende voetgangers reageer ik met een vriendelijk knikje en als je stapvoets rijdt is er weinig te klagen. Na 100 meter kan je rechtsaf en dat straatje loopt slingerend achter de winkelstraat. Dan kan je weer rechtsaf en daar is het parkeerterrein voor het huis van de pastoor. Het wordt afgeschermd door een rij metalen paaltjes maar het middelste paaltje staat er al lang niet meer. Er staat nog een auto en ik parkeer de mijne er keurig naast.

Voldaan begeef ik mij de stad in en met een klein half uurtje ben ik weer terug. Het middelste paaltje is ook terug van weggeweest en staat in volle glorie en standvastig zijn belemmerende taak uit te voeren. Het zit muurvast in zijn houder. Het gevoel ‘dat lossen we wel even op’ is nog in volledige sterkte aanwezig en gewapend met bahco en waterpomptang poog ik het slot te draaien. De bekken van beide gereedschappen zijn te groot en ander gereedschap heb ik niet. Er zit niets anders op dan de pastoor te vragen het paaltje los te maken. Met een ‘het spijt mij vreselijk verhaal’ al in het hoofd, bel ik aan. De pastoor is niet thuis of doet alsof. Het  mooie ‘oplosgevoel’ is verdwenen.

Ik ga op de hoge stoep zitten en vraag mij af wat ik nu nog kan doen. Het lekkere warme zonnetje verwarmd mijn hoofd en dat zal de aanzet zijn van het goede idee: hij is natuurlijk aan het werk en waar moet een pastoor anders werken dan in de kerk! De deur is open en ik betreed de stille ruimte. Bij Maria zit een vrouw geknield maar een pastoor is nergens te zien. Ik ga zitten en wacht. Misschien is hij zich aan het omkleden en komt hij zo uit de sacristie. Na een kwartiertje vermoed ik dat het zo niet zal gaan en ga ik weer naar buiten.

Mijn plekje op de trap is nog vrij. Nogmaals aanbellen levert wederom geen resultaat op. Verbeeld ik het mij of weten alle mensen die langs lopen en naar mij kijken, dat ik die sukkel van die auto ben die er niet meer uit kan? Ik sta op en loop het nabij gelegen park in. Even geen link met een opgesloten auto. Op een bankje overdenk ik mijn noodlot. Al weken parkeer ik daar elke dinsdagavond, samen met andere koorleden, mijn auto en nu staat daar plotseling een paaltje. Wat heeft die man tegen mij? Hij weet toch dat het mijn auto is? Zo’n opvallende auto moet hij toch kennen en toch sluit hij mij op. Ik begin verdorie zelfs een beetje kwaad te worden.

Ik loop terug en begin, omdat ik toch niets anders te doen heb, te proberen de paaltjes één voor één uit de grond te tillen. Het laatste paaltje trek ik, tot mijn grote vreugde, omhoog. Met een verbluffend staaltje stuurmanskunst kan ik er net door. Ik zet het paaltje weer terug en vertrek. Onderweg naar huis vraag ik mij af wat de pastoor nu zal denken. Onder welke categorie zal hij, zo lang hij geen weet heeft van dat losse paaltje, de verdwenen foutparkeerder kunnen scharen? Is het duivelswerk of valt dit onder wonderen? Ik heb het hem nooit kunnen vragen. Kort hierna is hij vertrokken omdat de bisschop meende dat hij ergens anders beter op zijn plaats zou zijn. Maar wie weet komt de verdwenen foutparkeerder ooit nog eens terug in een preek met, als het even kan, de nodige humor.

©peter gortworst / okt. 2016

Voorgrond foto: de paaltjes.

Geplaatst in korte verhalen | Tags: , , , , , , | Een reactie plaatsen

De muur

 

De overeenkomst tussen een koud, kil, donker huis en haar eigen toestand ziet ze niet. Al drie dagen ziet ze niets. Ze is lam geslagen. Als een zombie zit ze op de bank, strompelt doelloos naar de keuken, draalt daar wat rond, loopt de trap op en weer af en kruipt weer in een hoekje van de bank. Ze eet niets. Ze drinkt niets en ze weet vaag dat het niet goed is maar ze kan niet anders. Haar ogen zijn rood en haar keel doet zeer. Ze kan niet meer huilen. Alles heeft zij er de eerste dag er uit gegooid. Ze heeft geschreeuwd, met lange uithalen gehuild, tot bloedens toe haar neus gesnoten, eindeloos gesnikt en doof voor zich uit gestaard.

Ze heeft niets aan zien komen. Als een blikseminslag heeft het haar geraakt en ter aarde geslagen. Dat het onomkeerbaar was had zij direct door. Hier valt niets te verwachten of te hopen. Het grote waarom maalt door haar hoofd. Het overkomt toch altijd anderen? Waarom ik? Waar heb ik dit aan te danken? En hoe nu verder? Verder? Er is geen verder. Hier stopt alles. Een straks of later bestaat niet meer. Nooit in haar lange leven had zij gedacht dat het leven haar zo’n vernietigende slag zou kunnen toebrengen maar ze is te ver heen om daar ook maar één zinnige gedachte over te laten gaan.

Opgekruld zit ze in een hoekje van de bank. Het zoveelste papieren zakdoekje als een prop onder haar beschadigde neus houdend. Ze probeert na te denken maar er zijn maar twee dingen waar ze mee bezig is. Dat wat er is gebeurd en dat wat nog komt. Wat er is gebeurd is erg maar wat er komt ook omdat er niets komt. Ze ziet alleen maar een hoge zwarte muur die tussen twee rotsen is gemetseld. Aan weerszijden is er een, met mist en kou bedekte afgrond. Zij ziet zichzelf staan  op een, met grauwe, ruwe tegels bedekt pleintje voor die muur. Onoverkomelijk en niet te doorgronden. Dat beeld krijgt ze niet weg. Het is als een slechte droom die je de hele dag blijft achtervolgen. Achter die muur, gaat het leven verder maar het is voor haar onbereikbaar geworden.

Als het gebeurde te erg is en er geen toekomst meer is, wat moet ze dan nog? Ze is gevangen tussen dat wat was en wat niet meer komt. Ze denkt niet eens aan proberen omdat het leven alle zin heeft verloren. Haar twee jongens komen in haar gedachten wel voorbij maar wat kunnen zij nog doen om haar te helpen? Ze hebben genoeg aan hun eigen sores en ze zitten heus niet te wachten op een oude moeder met een groot verdriet en geen toekomst. Ze zullen zelfs beter af zijn zonder die moeder. Ze realiseert zich dat ze alleen is en dat ze het alleen niet redt.

Plotseling staat ze op en loopt naar de badkamer. Ze grijp het doosje slaappillen, de pijnstillers en reumatabletten en loopt er mee naar de keuken. Daar stamp zij alle pillen in de vijzel klein. Zorgvuldig want als kind had zij al een hekel aan klontjes in de pap. Het poeder gaat in een glas en roerend met een dessertlepel vult ze het verder met water. Met het glas in haar hand gaat ze naar de kamer.

Ze gaat liggen en schikt een paar kussens onder haar hoofd, pakt het glas en richt zich een beetje op. Ze zet het glas aan haar lippen maar durft geen slok te nemen. Ze zet het glas terug en spreekt, in gedachten, zichzelf vermanend toe. Dan probeert ze het weer en nogmaals lukt het niet. Ze gaat rechtop zitten en staart naar het glas. Dit is de enige uitweg. Drink het en alles is voorbij. Weg is de schaamte, het verdriet en de niet bestaande toekomst. Je gaat slapen en alles is voorbij.

Het lukt haar niet en het maakt haar wanhopiger dan ze al is. Als ze dit niet kan, wat moet ze dan nog? Als de enige uitweg die ze ziet ook afgesloten is, waar moet ze dan heen? ‘Godverdomme God!’ schreeuwt ze. ‘Doe dan een keertje wat!’ Ze grijpt het glas en krijsend werpt ze het tegen de muur. Hysterisch gillend begint ze met alles te gooien wat ze maar in haar handen krijgt en hoort daarom niet dat het raam van de keukendeur wordt ingedrukt. Ze ziet plotseling de buurman in haar kamer staan en ze valt op haar knieën. ‘Ik kon het niet! Ik kon het niet!’ snikt ze. Buurman gaat naast haar zitten en slaat zijn armen om haar heen. Ze verliest haar bewustzijn en hij voelt haar slap worden. Voorzichtig legt hij haar op de linkerzij, pakt zijn telefoon en belt 112. Zorgelijk kijkt hij naar de oude vrouw en zachtjes streelt hij het natte voorhoofd. ‘Kom op meid, God mag weten wat er aan de hand is maar we gaan je helpen hoor.’

 

©peter gortworst / okt 2016

 

 

 

 

Geplaatst in korte verhalen | Tags: , , , , , , , , , , | 9 reacties

Vogeltje

De twee dames zitten samen aan een tafeltje bij het grote raam. De ene dame is, als men het aardig wil zeggen, volslank. De andere dame is een mager, onwaarschijnlijk bleek en schril vogeltje. Haar puntige neusje steekt als een snaveltje parmantig naar voren en de kleine, donkere oogjes versterken de indruk van een vogeltje in ernstige mate. Ze keuvelen gezellig en genieten zichtbaar van het warme zonnetje en de bestelde lunch.

Het volslanke deel van het duo schuift de zorgvuldig weggesneden korstjes van het brood op het bord van de ander. Die begint deze, en haar eigen korstjes, in kleine hapklare brokjes te snijden. Ze doet dat heel secuur en is er daarom enige tijd mee zoet. Vervolgens schuift zij de vrucht van haar arbeid op het schoteltje van haar koffiekopje, dekt het af met een servetje en loopt daarmee naar buiten.

De stoep mag eigenlijk geen stoep heten. Het is meer een breed trottoir waar, op deze zomerse dag in het najaar, talloze mensen flaneren. De rijbaan wordt gevuld met hop-on hop-of touringcars, taxi’s, stads- en streekbussen en een enkele koets. De scheiding tussen de rijbaan en het trottoir wordt gevormd door vuilnisbakken, bushaltehokjes, onduidelijke kastjes en bomen die hun water Joost mag weten waar vandaan halen.

Bij de boom die voor deze eetgelegenheid staat, deponeert de magere dame haar brood. Niet op een hoopje, nee, ze verdeelt het gelijkmatig in een strook vlak naast de boom zodat de wandelaars het niet kunnen vertrappen. Nu heeft iemand eens geschreven dat er geen musje ter aarde stort zonder dat Onze Lieve Heer dat weet, maar het is mooi om te zien dat er mensen zijn die dat werk een beetje van Hem overnemen. Per slot van rekening zijn er belangrijker zaken waar Hij zijn handen aan vol zou moeten hebben en de economie wil ook wat. Aan alle mezenbollen, pindatorens, gevulde halve kokosnoten, voederhuisjes, drinkbakjes, kilozakken speciaal geselecteerde wintervoedingszaden en weet ik wat nog meer, wordt toch maar mooi een klein vermogen uitgegeven en dus verdient.

De dames hebben hun stoelen een beetje verzet. Zo kunnen ze optimaal genieten van hun werk. Liefdadigheid is natuurlijk belangeloos maar van een beetje resultaat mag je toch wel genieten? Ze weten best dat het leeuwendeel verorbert zal worden door de duiven en meeuwen maar behoren ook zij niet tot de ‘vogelen des hemels’?

Het noodlot voltrekt zich daarom voor hun ogen. In een poging om van het imago ‘dirty old town’ af te komen, heeft de gemeente diep geïnvesteerd. Het apparaat is er voor gemaakt om op trottoirs als deze zijn werk te doen. Twee ronddraaiende borstels vegen alles wat op vuilnis lijkt, voor een forse hollebolle zuigmond en als dit wonder der techniek voorbij is gereden, is ook het brood weg.

De ontzetting bij de dames van goede werken is overduidelijk zichtbaar. De kleine is gaan staan en de ander heeft haar hand voor de mond geslagen. Blijkbaar wil het schrille vogeltje naar buiten rennen maar de ander houdt haar bij de arm vast. Er is nu toch niets meer aan te doen. Aarzelend en met duidelijke tegenzin gaat ze weer zitten.

Ik kijk een beetje tegen het licht in maar toch is het heel goed zichtbaar. Het kleine schrille, bleke vogeltje heeft mooie rode blosjes op haar wangen gekregen. Ik weet het: een tijdelijk verschijnsel maar het kleurt nu even extra mijn dag. Jammer dat zij daar geen weet van heeft.

 

©peter gortworst / okt. 2016

foto: mapio.net

 

 

Geplaatst in korte verhalen | Tags: , , , , , , , , | Een reactie plaatsen